گروهى از نويسندگان
حق اليقين شبسترى 24
مجموعه رسائل عوارف المعارف ( فارسى )
و تاخر و اثبات اتحاد هر دو صفت آيد و مسماى الله كه مفهوم هويت است يعنى غيب مطلق كه كلى بىجزويت مجموع اوست چون احديت از ظاهر مقتضى نفى غير متاخر است و صمديت از باطن مقتضى نفى غير متقدم و جمعيت هر دو در الله مقتضى نفى معيت غير است و تفسير فرمود ( لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ ) و ديگر در تعين اول از هويت مطلق كه در نظر عارف آيد عدم استناد است به غير و استناد غير به دو كه مفهوم الهيّت خاص است كه مسمى است بالله و چون از اين كثرت اعتبارى خيزد و تغاير و كثرت يا ذاتى بود بحسب اجزاء و يا بحسب تغاير وجود و ماهيت و يا صفاتى بود بحسب جنس يا نوع يا شخص ذاتى را به احد و صمد نفى فرمود و صفاتى را به ( لَمْ يَلِدْ وَ لَمْ يُولَدْ وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً أَحَدٌ ) حقيقة وجوب وجود وحدت واجب را ذاتيست كه قلب حقايق ممتنع است و تغيير و تبديل بههيچوجه و اعتبار به حضرت ذات مقدس او راه نيست ( هو الآن ما عليه كان ) و همچنان امكان اعتبارى كه عدميست ممكن را دائم لازم ذاتيست و وجوبيست با غير ظهور وجودند و اعتبارى ديگر است از اعتبارات كه مركز ادراك اعتبار نيستى است مبدل نگرداند ( كُلُّ شَيْءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ ) حقيقت ) وجود اگرچه دائما واحد است و بر حقيقت حقيقى خود بلا تغير و تبدل باقيست عدم همچنان دائم بر عدميت خود است ليكن از ظهور وجود در عدم كه ضد است